تومیسم تحلیلی؛ زمینه‌ها، نقدها، درس‌ها

نوع مقاله : پژوهشی اصیل

نویسنده
سید محسن اسلامی
گروه فلسفه، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
10.58209/jpt.1.4.297
چکیده
تومیسم از قرن سیزدهم تا امروز استمرار داشته است و گاهی این مطلب حمل بر بی‌بدیلی این سنت شده است. از جمله، این سنت فلسفی در قرن بیستم به قالب‌های مختلفی درآمد؛ برای مثال، گاهی صبغه «استعلایی» گرفت و گاه «اگزیستانسیالیست» شد. با این حال به علل و دلایلی این سنت کمتر با فلسفه تحلیلی ارتباط داشت. اما به مرور، پس از کارهایی فیلسوفانی چون پیتر گیچ، الیزابت انسکام و آنتونی کنی، زمینه برای داد و ستد بیشتر این دو سنت مهیاتر شد. سپس جان هالدین در سال ۱۹۹۰ به اتکای میراث فیلسوفان تحلیلی پیش از خود، تعبیر «تومیسم تحلیلی» را جعل کرد. هدف نوشته حاضر ارائه تصویری از این جنبش و توجه به برخی وجوه آن است. بنابراین، مختصراً دوره‌های تومیسم مرور می‌شوند. سپس به زمینه‌ها و جوانه‌های تومیسم تحلیلی اشاره می‌شود. گام بعدی توضیح درباره تومیسم تحلیلی و توضیح درباره بعضی عناصر و وجوه شکل‌گیری آن است. تومیسم تحلیلی منتقدان خود را دارد؛ بنابراین به مواردی از نقدها به این جنبش و پاسخ به آنها اشاره خواهد شد. در انتهای مقاله، در ضمن جمع‌بندی، به «فلسفه اسلامی تحلیلی» نقب می‌زنیم.

کلیدواژه‌ها

  1. Haldane, J. (1997). Analytical Thomism. The Monist, 80(4), 485-486.
    Haldane, J. (2000). Philosophy and public affairs (Vol. 45). Cambridge University Press.
    Haldane, J. (2004). Faithful reason: Essays Catholic and philosophical. Routledge.
    Kerr, F. (2002). After Aquinas: Versions of Thomism. Wily-Blackwell.
    Kerr, F. (2004). Aquinas and Analytic Philosophy: Natural Allies?. Modern Theology, 20(1), 123-139.
    Kerr, G. (2015). Thomist Esse and Analytical Philosophy. International Philosophical Quarterly, 55(1), 25-48.
    Long, S. A. (2010). Natura Pura: On the Recovery of Nature in the Doctrine of Grace. Fordham University Press.
    Marshal, Richard. (2012). "Aquinas Amongst the Analytics: Interview with John Haldane" at 3:am Magazine: http://www.3ammagazine.com/3am/aquinas­amongst­the­analytics/
    Motahhari, M. (1387). Fundamentals of Islamic Sciences (11th print). Sadra. [Persian]
    Paterson, C., & Pugh, M. (2006). Analytical Thomism: traditions in dialogue. Routledge.
    Putnam, H. (1997). Thoughts Addressed to an Analytical Thomist. The Monist, 80(4), 487-499.
    Shanley, J. (1999). “Analytical Thomism”. The Thomist, 63(1), 125-137.
    Theron, S. (1997). The Resistance of Thomism to Analytical and Other Patronage. The Monist, 80(4), 611-618.
    Trabbic, Joseph G. (2013) "Analytical Thomism". New Catholic Encyclopedia Supplement 2012−13: Ethics and Philosophy, vol.1, pp. 68-70.